Sakbay a pinunas dagiti sakit ti agarup 3 bilion wenno ad-adu pay a sakit, timmulong daytoy a kayo a nangbangon iti industrialisado nga America. Tapno maisubli ti napukaw a dayagda, mabalin a kasapulan nga arakupen ken tarimaanentayo ti nakaparsuaan.
Iti sumagmamano a tiempo idi 1989, nakaawat ni Herbert Darling iti tawag: Imbaga kenkuana ti maysa a mangnganup a nasabatna ti natayag a kayo ti kastania nga Americano iti sanikua ni Darling iti Zor Valley iti makindaya a New York. Ammo ni Darling a ti kastania ket maysa idi kadagiti kapatgan a kayo iti dayta a lugar. Ammona met a ti makapapatay a fungus dandani nangpunas iti kita iti nasurok a maysa ket kagudua a siglo. Idi nangngegna ti report ti mangnganup maipapan iti pannakakitana iti sibibiag a kastania, dua a metro ti kaatiddog ti puon ti kastania ken nakadanon iti lima-kadsaaran a pasdek, nagduadua. “Diak masigurado no patiek nga ammona no ania dayta,” kinuna ni Darling.
Idi nasarakan ni Darling ti kayo, kasla kitkitaenna ti sarsarita a pigura. Kinunana: “Diretso ken perpekto unay ti agaramid iti espesimen-nasayaat dayta.” Ngem nakita met ni Darling a matmatayen ti kayo. Manipud idi rugrugi ti dekada 1900, nasaplit dayta iti isu met laeng nga epidemia, a napattapatta a nakaigapuan ti 3 bilion wenno ad-adu pay nga ipapatay gapu kadagita a sakit. Daytoy ti kaunaan a sakit nga iyakar ti tao a kangrunaan a mangdadael kadagiti kayo iti moderno a pakasaritaan. Napanunot ni Darling, no dina maisalakan dayta a kayo, uray la maisalakanna dagiti bukelna. Maymaysa laeng ti problema: awan ti ar-aramiden ti kayo ta awanen ti sabali a karua iti asideg a maka-pollinate iti daytoy.
Ni Darling ket maysa nga inheniero nga agus-usar kadagiti pamay-an ti inheniero a mangrisut kadagiti parikut. Iti simmaganad a Hunio, idi naiwaras dagiti nalabaga a duyaw a sabong iti berde a canopy ti kayo, pinunno ni Darling ti shot ammunition iti shot powder, a naadaw kadagiti kalakian a sabong ti sabali pay a kayo a kastania a nasursurona, ket nagmaneho nga agpaamianan. Maysa ket kagudua nga oras ti panaglabasna. Pinaltoganna ti kayo manipud iti inabangan a helikopter. (Adda naballigi a kompania ti konstruksion a makabael iti panaglablabes.) Napaay daytoy a panagregget. Iti simmaganad a tawen, pinadas manen ni Darling. Iti daytoy a gundaway, inguyodna ken ti anakna ti andamio agingga kadagiti kastania iti tuktok ti turod ket nangaramidda iti 80 a pie ti kangatona a plataporma iti nasurok a dua a lawas. Simmang-at ti patpatgek iti canopy ket inkuskosna dagiti sabong babaen kadagiti kasla igges a sabong iti sabali a karo ti kastania.
Iti dayta a panagtutudo, dagiti sanga ti kayo ni Darling ket nangpataud kadagiti burr a naabbungotan kadagiti berde a siit. Napuskol ken natadem dagitoy a siit isu a mabalin a mapagkamalian a cactus. Saan a nangato ti apit, adda agarup 100 a nuts, ngem namulaan ni Darling ti sumagmamano ken nangipit iti namnama. Isu ken ti maysa a gayyemna ket nakiuman met kada Charles Maynard ken William Powell, dua a genetiko ti kayo idiay State University of New York School of Environmental Science and Forestry idiay Syracuse (natay da Chuck ken Bill). Nabiit pay a nangrugida iti nababa ti badyetna a proyekto a panagsirarak iti kastania sadiay. Inikkan ida ni Darling iti sumagmamano a kastania ket dinamagna kadagiti sientista no mabalinda nga usaren dagitoy a mangisubli kadakuada. Kinuna ni Darling: “Kasla dakkel a banag daytoy.” “Ti intero a makindaya nga Estados Unidos.” Nupay kasta, sumagmamano a tawen kalpasanna, natay ti bukodna a kayo.
Manipud idi nangrugi a nagnaed dagiti taga Europa idiay Amianan nga America, ti estoria maipapan kadagiti kabakiran ti kontinente ket kaaduanna a pannakapukaw. Nupay kasta, ti singasing ni Darling ket ibilang itan babaen ti adu a kas maysa kadagiti kaaduan a nainkari a gundaway a mangrugi a mangrebisar ti estoria – iti nasapa a paset daytoy a tawen, ti Templeton World Charity Foundation ket nangikabil ti Maynard ken Powell’s Ti proyekto ket nangited ti kaaduan a pakasaritaanna, ken daytoy a panagregget ket nakabalin a nangrakrak ti bassit nga operasion a naggasto iti nasurok a $3 a riwriw. Dayta ti kadakkelan a maymaysa a sagut a naidonar iti unibersidad. Ti panagsirarak dagiti genetiko pilitenna dagiti environmentalist a mangsango iti namnama iti baro ken no dadduma di komportable a pamay-an, a ti panangtarimaan iti natural a lubong dina kaipapanan ti panagsubli iti di nadadael a Hardin ti Eden. Imbes ketdi, mabalin a kaipapananna ti panangabrasa iti akem nga impagaruptayo: ti inheniero ti amin a banag agraman ti nakaparsuaan.
Atiddog ken ngipen dagiti bulong ti kastania, ken kasla dua a babassit a berde a tadem ti lagari a naisilpo iti likud iti makintengnga nga urat ti bulong. Iti maysa a murdong, dua a bulong ti naisilpo iti maysa a puon. Iti sabali a pungto, mangbukelda iti natadem a murdong, a masansan a nakurba iti sikigan. Daytoy a di ninamnama a sukog ti mangputed kadagiti naulimek a berde ken darat a bubon iti kabakiran, ket ti di kapapati nga arapaap dagiti agdaldaliasat ti nangpukaw iti atension dagiti tattao, a mangipalagip kadakuada iti panagdaliasatda iti kabakiran a dati nga addaan iti adu a nabileg a kayo.
Babaen laeng ti literatura ken memoria a naan-anay a maawatantayo dagitoy a kayo. Naminsan insurat ni Lucille Griffin, ehekutibo a direktor ti American Chestnut Collaborator Foundation, a sadiay makitam dagiti kastania a nabaknang unay nga inton primavera, dagiti krema, linear a sabong iti kayo “kas iti The foamy waves rolled down the hillside”, a mangiturong kadagiti lagip ni lolo. No otonio, bumtak manen ti kayo, iti daytoy a gundaway, addaan kadagiti nasiit a burrs a mangabbong iti kinasam-it. “Idi naluom dagiti kastania, nagtumpokko iti kagudua a bushel no kalam-ekna,” insurat ti nabiag a ni Thoreau iti “Walden.” “Iti dayta a panawen, makapagagar unay ti aggargaraw iti awan patinggana a kabakiran ti kastania idiay Lincoln iti dayta a tiempo.”
Mapagtalkan unay dagiti kastania. Saan a kas kadagiti kayo nga oak a mangitumba laeng iti acorn iti las-ud ti sumagmamano a tawen, dagiti kayo a kastania ket mangpataud iti adu a bilang dagiti apit a lanut iti tunggal panagtutudo. Nalaka met a matunaw dagiti kastania: mabalinmo nga ukis ken kanen ti hilaw. (Padasem ti agusar kadagiti acorns a nabaknang iti tannins-wenno dimo aramiden.) Tunggal maysa ket mangan iti kastania: ugsa, squirrel, oso, tumatayab, tao. Baybay-an dagiti mannalon dagiti baboyda ket makagun-odda iti taba iti kabakiran. Bayat ti Krismas, nagtulid dagiti tren a napno iti kastania manipud iti kabambantayan nga agturong iti siudad. Wen, pudno a nauramda iti bonfire. “Maikuna nga iti dadduma a lugar, ad-adu ti matgedan dagiti mannalon iti panaglakoda kadagiti kastania ngem iti amin a dadduma pay a produkto ti agrikultura,” kinuna ni William L. Bray, ti umuna a dekano ti eskuelaan a nagtrabahuan da Maynard ken Powell idi agangay. Naisurat idi 1915. Daytoy ti kayo dagiti tattao, a kaaduan kadagitoy ti agtubo iti kabakiran.
Saan met laeng a taraon ti ipaayna. Mabalin nga agpangato dagiti kayo a kastania agingga iti 120 a pie, ket ti umuna a 50 a pie ket saan a mariribukan kadagiti sanga wenno galunggong. Daytoy ti arapaap dagiti agtroso. Nupay saan a kapipintasan wenno kapigsaan a kayo, napartak unay ti panagdakkelna, nangruna no agtubo manen kalpasan ti pannakaputedna ken saan a marunot. Bayat a ti kinaandur dagiti kurbata ti riles ti tren ken poste ti telepono ket nalab-awanna ti estetika, timmulong ni Chestnut a nangbangon iti industrialisado nga America. Rinibu a kamalig, kabina ken simbaan a naaramid iti kastania ti agtaktakder pay laeng; pinattapatta ti maysa nga autor idi 1915 a daytoy ti kaaduan a napukan a kita ti kayo idiay Estados Unidos.
Iti kaaduan a daya-dagiti kayo ket manipud Mississippi aginggana idiay Maine, ken manipud iti aplaya ti Atlantiko aginggana iti Karayan Mississippi-dagiti kastania ket maysa pay kadagitoy. Ngem idiay Appalachians, dakkel a kayo dayta. Binilion a kastania ti agnanaed kadagitoy a bantay.
Maitutop nga immuna a nagparang ti Fusarium wilt idiay New York, nga isu ti ruangan ti adu nga Americano. Idi 1904, natakuatan ti karkarna nga impeksion iti ukis ti agpegpeggad a kayo a kastania idiay Bronx Zoo. Napardas nga inkeddeng dagiti managsirarak a ti fungus a nakaigapuan ti bacterial blight (naawagan idi agangay Cryphonectria parasitica) ket simmangpet kadagiti naisangpet a kayo ti Japan idi pay 1876. (Gagangay nga adda naggigiddan a panawen iti nagbaetan ti pannakaiyam-ammo ti maysa a kita ken ti pannakatakuat kadagiti nabatad a parikut.)
Di nagbayag impadamag dagiti tattao iti sumagmamano nga estado a matmatayen a kayo. Idi 1906, impablaak ni William A. Murrill, maysa a mycologist iti New York Botanical Garden, ti kaunaan a sientipiko nga artikulo maipapan iti sakit. Intudo ni Muriel a daytoy a fungus ti mangpataud iti duyaw-kayumanggi nga impeksion ti blister iti ukis ti kayo a kastania, a kamaudiananna mamagbalin iti dayta a nadalus iti aglawlaw ti puon. No saanen a makaayus nga agpangato ken agpababa dagiti sustansia ken danum kadagiti banga ti ukis iti sirok ti ukis, matay ti amin nga adda iti ngato ti singsing ti ipapatay.
Dadduma a tattao dida mailadawan-wenno dida kayat nga iladawan ti dadduma-ti kayo a maungaw iti kabakiran. Idi 1911, patien ti Sober Paragon Chestnut Farm, maysa a kompania ti kindergarten idiay Pennsylvania, a ti sakit ket “saan laeng a panagbuteng.” Napaut a kaadda dagiti iresponsable a periodista. Naserraan ti talon idi 1913. Dua a tawenen ti napalabas, nangayab ti Pennsylvania iti komite ti sakit a kastania, nga autorisado a mangbusbos iti US$275,000 (dakkel a gatad ti kuarta iti dayta a tiempo), ken nangipakaammo iti pakete ti pannakabalin a mangaramid kadagiti addang a manglaban iti daytoy nga ut-ot, agraman ti kalintegan a mangdadael kadagiti kayo iti pribado a sanikua. Isingasing dagiti patologo nga ikkaten amin a kayo ti kastania iti sumagmamano a milia manipud iti sango ti kangrunaan nga impeksion tapno mangpataud iti epekto a manglapped iti uram. Ngem mapaneknekan a daytoy a fungus ket mabalin nga agluksaw kadagiti di naimpektaran a kayo, ken dagiti esporana ket maakaran iti angin, tumatayab, insekto ken tattao. Nabaybay-an ti plano.
Idi 1940, dandani awanen ti naimpektaran a dadakkel a kastania. Ita, napunas ti pateg ti binilion a doliar. Gapu ta saan a makapagbiag ti fusarium wilt iti daga, agtultuloy nga agtubo dagiti ramut ti kastania, ket nasurok nga 400 milion kadagita ti agtalinaed pay laeng iti kabakiran. Nupay kasta, nakasarak ti Fusarium wilt iti pagurnongan ti danum iti kayo nga oak a pagnanaedanna a di nangdadael iti dakkel iti nangsangaili iti dayta. Manipud sadiay, alisto nga agsaknap dayta kadagiti baro a bukel ti kastania ket tukkolna manen ida iti daga, a gagangay a nabayagen sakbay a makadanonda iti tukad ti panagsabong.
Nakasarak ti industria ti troso kadagiti alternatibo: oak, pine, walnut, ken dapo. Ti panagtanning, sabali pay a kangrunaan nga industria nga agpannuray kadagiti kayo a kastania, ket nagbaliw kadagiti sintetiko nga ahente a pang-tanning. Para iti adu a napanglaw a mannalon, awan ti masukatan: awanen ti sabali a katutubo a kayo a mangipaay kadagiti mannalon ken kadagiti animalda iti libre, mapagtalkan ken nawadwad a calorie ken protina. Mabalin a maikuna a ti chestnut blight pagpatinggaenna ti gagangay nga aramid ti panagtalon dagiti Appalachian a makabael iti bagida, a mangpilit kadagiti tattao iti dayta a lugar nga addaan iti nalawag a pagpilian: mapan iti pagminasan iti karbon wenno umadayo. Insurat ti historiador a ni Donald Davis idi 2005: “Gapu iti ipapatay dagiti kastania, natayen ti intero a lubong, a mangikkat kadagiti kaugalian ti panagbiag nga adda iti Kabambantayan ti Appalachian iti nasurok nga uppat a siglo.”
Dimmakkel ni Powell iti adayo kadagiti Appalachian ken kastania. Nagserbi ni tatangna iti Air Force ken immakar iti pamiliana: Indiana, Florida, Alemania, ken daya a kosta ti Maryland. Nupay nangbusbos iti karerana idiay New York, nagtalinaed dagiti bitlana iti kinaprangka ti Midwest ken ti di madmadlaw ngem madlaw a panangidumduma ti Abagatan. Ti simple nga ugali ken simple nga estilo ti panagsastrena ket agkomplemento iti tunggal maysa, a mangitampok kadagiti maong nga addaan iti kasla awan patinggana a panagrikus ti plaid a kamisadentro. Ti paboritona nga interjection ket “wow”.
Plano ni Powell ti agbalin a beterinaryo agingga nga ikari kenkuana ti maysa a propesor ti genetics ti namnama iti baro, naberberde nga agrikultura a naibatay kadagiti mula a nabaliwan ti gene a makapataud iti bukodna a kabaelan a manglapped iti insekto ken sakit. “Napanunotko, wow, saan a nasayaat ti agaramid kadagiti mula a makasalaknib iti bagim kadagiti peste, ken saan a kasapulan nga agispreyka iti aniaman a pestisidio kadagita?” kinuna ni Powell. “Siempre, saan a sursuroten ti dadduma a paset ti lubong ti isu met laeng a kapanunotan.”
Idi simmangpet ni Powell iti graduate school ti Utah State University idi 1983, dina pinanunot. Nupay kasta, nairana a nakikadua iti laboratorio ti maysa a biologo, ket agtartrabaho iti virus a mabalin a mangpakapuy iti blight fungus. Saan a nangnangruna a nasayaat ti panaglabas dagiti panangpadasda a mangusar iti daytoy a virus: saan a nagsaknap a bukodna manipud kayo agingga iti kayo, isu a masapul a maibagay dayta para iti pinulpullo nga indibidual a kita ti fungus. Iti laksid daytoy, naallukoy ni Powell iti estoria ti dakkel a kayo a natnag ket nangipaay iti sientipiko a solusion iti pannakapasamak dagiti nakalkaldaang a biddut nga inaramid ti tao. Kinunana: “Gapu iti nakapuy a pannakatarawidwid dagiti tagilakomi nga aggargaraw iti intero a lubong, aksidente a nangangkatkami kadagiti pathogen.” “Napanunotko: Wow, makapainteres daytoy.Adda gundaway a mangisubli.”
Saan a ni Powell ti immuna a nangpadas a mangikkat kadagiti pannakapukaw. Kalpasan a nalawag a naikeddeng a mapaay dagiti kastania nga Americano, inkagumaan ti USDA ti agmula kadagiti kayo a kastania ti China, maysa a kasinsin nga ad-adda a naandur iti panaglaylay, tapno maawatanda no daytoy a kita ti makasukat kadagiti kastania nga Americano. Nupay kasta, dagiti kastania ket kaaduan nga agtubo iti ruar, ken ad-adda a kasla kayo nga agbunga ngem kadagiti kayo nga agbunga. Na-enano ida iti kabakiran babaen kadagiti kayo nga oak ken dadduma pay a higante nga Americano. Malapdan ti panagdakkelda, wenno basta matayda. Pinadas met dagiti sientista ti aggigiddan a mangpaadu kadagiti kastania manipud Estados Unidos ken China, a mangnamnama a makapataudda iti kayo nga addaan iti positibo a kababalin nga agpada. Napaay ti panagregget ti gobierno ket nabaybay-an.
Nagpatingga ni Powell nga agtrabaho iti State University of New York School of Environmental Science and Forestry, a sadiay a naam-ammona ni Chuck Maynard, maysa a geneticist a nagmula kadagiti kayo iti laboratorio. Sumagmamano laeng a tawenen ti napalabas, nangaramid dagiti sientista iti kaunaan a genetically modified plant tissue-a mangnayon iti gene a mangipaay iti resistensia ti antibiotiko iti tabako para kadagiti teknikal a demostrasion imbes nga iti aniaman a komersial a pannakausar. Rinugian ni Maynard (Maynard) ti nag-dabble iti baro a teknolohia, bayat nga agsapsapul iti makagunggona a teknolohia a mainaig iti dayta. Iti dayta a tiempo, adda sumagmamano a bukel ken karit ni Darling: ti panangtarimaan kadagiti kastania nga Americano.
Iti rinibu a tawen a tradisional nga aramid ti panagpaadu iti mula, dagiti mannalon (ken dagiti nabiit pay a sientista) ket nagballasiwda kadagiti barayti nga addaan kadagiti matarigagayan a kababalin. Kalpasanna, natural a malaokan dagiti gene, ket agpili dagiti tattao kadagiti nainkari a panaglalaok para iti nangatngato a kalidad-dakdakkel, naimas a prutas wenno naandur iti sakit. Gagangay a kasapulan ti sumagmamano a kaputotan tapno mapataud ti maysa a produkto. Nainayad ken medio makariro daytoy a proseso. Pinampanunot ni Darling no daytoy a pamay-an ket mangpataud iti kayo a kas iti kinasayaat ti atap a kinataona. Kinunana kaniak: “Pagarupek a nasaysayaat ti maaramidantayo.”
Ti genetiko nga inhenieria kaipapananna ti dakdakkel a panangtengngel: uray no ti espesipiko a gene ket naggapu iti di nainaig a kita, mabalin a mapili dayta para iti espesipiko a panggep ken maikabil iti genome ti sabali nga organismo. (Dagiti organismo nga addaan gene manipud iti nagduduma a kita ket ‘nabaliwan ti gene.’ Iti nabiit pay, nakapataud dagiti sientista kadagiti teknik a direkta a mang-edit iti genome dagiti puntiria nga organismo.) Ikari daytoy a teknolohia ti awan kapadana nga eksakto ken kapartak. Patien ni Powell a kasla maibagay unay daytoy kadagiti kastania nga Americano, nga awagannat’ “dandani perpekto a kayo”-napigsa, natayag, ken nabaknang kadagiti gubuayan ti taraon, a kasapulan laeng ti espesipiko unay a panangkorehir: ti panagandur iti bacterial blight.
Patpatgek nga umanamong. Kinunana: “Masapul nga adda inhenierotayo iti negosiotayo.” “Manipud konstruksion agingga iti konstruksion daytoy ket maysa laeng a kita ti automation.”
Pattapattaen da Powell ken Maynard a mabalin a sangapulo a tawen ti kasapulan tapno masarakan dagiti gene a mangipaay iti resistensia, mangpataud iti teknolohia a mangnayon kadagita iti genome ti kastania, ket kalpasanna mapadakkel dagitoy. “Agpugtokami laeng,” kinuna ni Powell. “Awan ti addaan iti aniaman a gene a mangipaay iti resistensia ti fungus. Talaga a nangrugikami manipud iti blangko nga espasio.”
Nagkiddaw ni Darling iti suporta manipud iti American Chestnut Foundation, maysa a non-profit nga organisasion a naipasdek idi rugrugi ti dekada 1980. Imbaga kenkuana ti liderna nga isu ket kangrunaanna a nayaw-awan. Nakumikomda iti hybridization ken agtalinaedda a nasiput maipapan iti genetic engineering, a nangpukaw iti ibubusor dagiti environmentalist. Gapuna, nangparnuay ni Darling iti bukodna a di makaganansia nga organisasion a mangpondo iti trabaho iti genetic engineering. Kinuna ni Powell nga insurat ti organisasion ti umuna a tseke kada Maynard ken Powell iti gatad a $30,000. (Idi 1990, ti nasional nga organisasion ket nangreporma ken inawatna ti secessionista a grupo ti Darling kas umuna a sangana iti estado, ngem dadduma a miembro ket managduadua pay laeng wenno naan-anay a bumusbusor iti genetic engineering.)
Agtartrabaho da Maynard ken Powell. Dandani dagus a napaneknekan a saan a realistiko ti napattapatta nga eskediul ti orasda. Ti umuna a lapped ket ti panangpanunot no kasano ti agmula iti kastania iti laboratorio. Pinadas ni Maynard nga ilaok dagiti bulong ti kastania ken growth hormone iti nagtimbukel a narabaw a plastik a petri dish, maysa a pamay-an a maus-usar a mangpatanor kadagiti alamo. Agparang a saan a realistiko daytoy. Saan a mangpataud dagiti baro a kayo kadagiti ramut ken saringit manipud kadagiti espesial a selula. Kinuna ni Maynard: “Siak ti sangalubongan a lider iti panangpapatay kadagiti kayo a kastania.” Maysa a managsirarak idiay University of Georgia, ni Scott Merkle (Scott Merkle) ti kamaudiananna insurona ken ni Maynard no kasano ti mapan manipud iti polinasion agingga iti sumaganad a Plant chestnuts kadagiti embryo iti tukad ti panagdakkel.
Napaneknekan met a makakarit ti panangbirok iti umiso a gene-ti trabaho ni Powell. Isu ket nangbusbos ti sumagmamano a tawen a nagsukisok ti maysa nga antibakterial a kompuesto a naibatay kadagiti gene ti tukak, ngem insukona ti kompuesto gapu kadagiti pakaseknan a ti publiko ket mabalin a saan nga umawat kadagiti kayo nga addaan kadagiti tukak. Nagsapul met iti gene a maibusor iti bacterial blight kadagiti kastania, ngem natakuatanna a ti panangsalaknib iti kayo ramanenna ti adu a gene (nailasinda ti di kumurang nga innem). Kalpasanna, idi 1997, nagsubli ti maysa a katrabahuan manipud iti nasientipikuan a miting ket inlistana ti abstract ken presentasion. Napaliiw ni Powell ti paulo a napauluan iti “Ti panangiyebkas iti oxalate oxidase kadagiti transgenic a mula ket mangipaay iti resistensia kadagiti oxalate ken oxalate-producing fungus”. Manipud iti panagsirarakna iti virus, ammo ni Powell a dagiti wilt fungi ket mangiruar iti oxalic acid tapno patayen ti ukis ti kastania ken nalaka a matunaw. Naamiris ni Powell a no ti kastania ket makapataud iti bukodna nga oxalate oxidase (maysa nga espesial a protina a makadadael iti oxalate), ngarud mabalin a kabaelanna nga idepensa ti bagina. Kinunana: “Dayta ti Eureka moment-ko.”
Agparang nga adu a mula ti addaan iti gene a mamagbalin kadakuada a makapataud iti oxalate oxidase. Manipud iti managsirarak a nangipaay iti palawag, nakagun-od ni Powell iti maysa a variant ti trigo. Pinasayaat ti nagturpos nga estudiante a ni Linda Polin McGuigan ti teknolohia a “gene gun” a mangilansa kadagiti gene kadagiti sikog ti kastania, a mangnamnama a mabalin a maikabil dayta iti DNA ti sikog. Temporario a nagtalinaed ti gene iti sikog, ngem kalpasanna naungaw. Pinanawan ti grupo dagiti managsirarak daytoy a pamay-an ket nagbaliwda iti bakteria a nabayagen a nangpataud iti pamay-an a mangputed iti DNA ti dadduma nga organismo ken mangikabil kadagiti gene-da. Iti nakaparsuaan, mangnayon dagiti mikroorganismo kadagiti gene a mangpilit iti mangsangaili a mangaramid iti taraon a bakteria. Rinaut dagiti genetiko daytoy a bakteria tapno maiserrekna ti aniaman a gene a kayat ti sientista. Nagun-od ni McGuigan ti abilidad a mapagtalkan a mangnayon kadagiti gene ti trigo ken marker protein kadagiti embryo ti kastania. No mairadia ti protina iti sidong ti mikroskopio, mangiparuar ti protina iti berde a lawag, a mangipasimudaag iti naballigi a pannakaikabilna. (Napartak nga insardeng ti grupo ti agusar kadagiti marker protein-awan ti mayat iti kayo a mabalin nga agsilnag.) Inawagan ni Maynard ti pamay-an a “ti kasayaatan a banag iti lubong.”
Iti panaglabas ti panawen, nangaramid da Maynard ken Powell iti chestnut assembly line, nga ita ket agsaknap agingga iti sumagmamano a kadsaaran ti napipintas a pasdek ti panagsirarak iti kabakiran a ladrilio ken mortar idi dekada 1960, kasta met ti agkir-in a baro a pasilidad ti “Biotech Accelerator” iti ruar ti kampus. Ti proseso ket umuna a ramanenna ti panangpili kadagiti embryo nga agtubo manipud kadagiti genetically identical cells (kaaduan nga embryo a naparsua iti lab ket saan nga aramiden daytoy, isu nga awan serserbina ti mangparnuay kadagiti clone) ken mangikabil kadagiti gene ti trigo. Dagiti selula ti sikog, kas iti agar, ket kasla pudding a substansia a naala manipud kadagiti algae. Tapno agbalin a kayo ti sikog, innayon dagiti managsirarak ti growth hormone. Ginasut a sukog-kubo a plastik a pagkargaan nga addaan kadagiti babassit nga awan ramutna a kayo ti kastania ti mabalin a maikabil iti estante iti sirok ti nabileg a fluorescent lamp. Kamaudiananna, nangikabil dagiti sientista iti rooting hormone, immulada dagiti orihinal a kayoda kadagiti kaldero a napno iti daga, sa inkabilda iti siled a pagdakkelan a makontrol ti temperatura. Di pakasdaawan a nakapuy ti kasasaad dagiti kayo iti laboratorio iti ruar. Gapuna, imparis dagiti managsirarak dagitoy kadagiti atap a kayo tapno makapataudda kadagiti natangtangken ngem naandur pay laeng nga espesimen a masubok iti tay-ak.
Dua a kalgaw ti napalabas, impakita kaniak ni Hannah Pilkey, maysa a nagturpos nga estudiante iti laboratorio ni Powell, no kasano nga aramidek daytoy. Pinamulana ti fungus a pakaigapuan ti bacterial blight iti bassit a plastik a petri dish. Iti daytoy naserraan a porma, ti nalabaga a kahel a pathogen ket kasla nasayaat ken dandani napintas. Narigat a panunoten a dayta ti makagapu iti masa nga ipapatay ken pannakadadael.
Nagparintumeng ti giraffe iti daga iti daga, nangmarka iti lima a milimetro a paset ti bassit a sapling, nangaramid iti tallo nga eksakto a pannakaputed babaen ti scalpel, ken nangsapsaplit iti blight iti sugat. Inselioanna dagitoy babaen ti maysa a pedaso ti plastik a pelikula. Kinunana: “Kasla band-aid.” Yantangay daytoy ket saan a naandur a “kontrol” a kayo, namnamaenna a napartak nga agwaras ti impeksion ti kahel manipud iti lugar a nakabakunaan ket kamaudiananna likmutenna dagiti babassit a puon. Impakitana kaniak ti sumagmamano a kayo nga addaan kadagiti gene ti trigo a dati a tinamingna. Limitado ti impeksion iti pannakaputed, kas kadagiti naingpis a kahel a bibig nga asideg iti bassit a ngiwat.
Idi 2013, inwaragawag da Maynard ken Powell ti balligida iti Transgenic Research: 109 a tawen kalpasan a natakuatan ti sakit a kastania nga Americano, nangparnuayda iti kasla mangsalaknib iti bagina a Kaykayo, uray no rauten ida ti dakkel a dosis ti aglaylay a fungus. Kas pammadayaw iti umuna ken kaparabur a nagdonarda, nangipuonan iti agarup $250,000, ket dagiti managsirarak pinanagananna dagiti kayo iti naganna. Maawagan daytoy iti Darling 58.
Naangay ti tinawen a miting ti New York Chapter ti American Chestnut Foundation iti maysa a nanumo nga otel iti ruar ti New Paltz iti matutudo a Sabado idi Oktubre 2018. Agarup 50 a tattao ti nagtitipon. Daytoy a miting ket paset a sientipiko a miting ken paset a miting ti panagsinnukat iti kastania. Iti likudan ti bassit a siled a paggigimongan, nagsinnukat dagiti miembro kadagiti Ziploc bag a napno iti nuts. Daytoy a miting ti umuna a gundaway iti 28 a tawen a saan a timmabuno ni Darling wenno Maynard. Dagiti parikut iti salun-at ti nangyadayo kadakuada a dua. “Nabayagen nga ar-aramidenmi daytoy, ket dandani tinawen nga agulimekkami para kadagiti natay,” kinuna kaniak ni Allen Nichols, ti presidente ti club. Nupay kasta, optimistiko pay laeng ti rikna: ti kayo a nabaliwan ti gene ket nakapasa iti adu a tawen a narigat a panangsubok iti kinatalged ken kinaepektibo.
Nangted dagiti kameng ti kapitulo iti detalyado nga introduksion iti kasasaad ti tunggal dakkel a kayo ti kastania nga agnanaed idiay New York State. Inyam-ammo ni Pilkey ken dadduma pay a nagturpos nga estudiante no kasano ti agkolekta ken mangidulin iti pollen, no kasano ti agmula kadagiti kastania iti sirok dagiti silaw iti uneg ti balay, ken no kasano a punnuen ti daga iti impeksion ti blight tapno mapaatiddog ti biag dagiti kayo. Dagiti tattao a cashew chested, nga adu kadakuada ti mangpollina ken agmula kadagiti bukodda a kayo, ti nangyimtuod kadagiti saludsod kadagiti agtutubo a sientista.
Inkabil ni Bowell ti suelo, a nakasuot iti kasla di opisial nga uniporme para iti daytoy a kapitulo: maysa a neckline a kamisadentro a naikabil iti maong. Ti maymaysa ti panagpampanunotna a panagsapsapul-ti tallopulo a tawen a karera a naorganisar iti aglawlaw ti kalat ni Herb Darling a makagun-od manen kadagiti kastania-ket manmano kadagiti akademiko a sientista, nga ad-adda a masansan a mangaramid ti panagsirarak iti lima a tawen a siklo ti panagpondo, ken kalpasanna Dagiti nainkari a resulta ket maited kadagiti dadduma para iti komersialisasion. Kinuna kaniak ni Don Leopold, katrabahuan iti Environmental Science and Forestry Department ni Powell: “Atentibo ken nadisiplina unay.” "Isuotna dagiti kurtina. Saan a masinga iti adu a dadduma pay a banag. Idi rimmang-ay kamaudiananna ti panagsirarak, nakiuman kenkuana dagiti administrador ti State University of New York (SUNY) ket nagkiddawda iti patente para iti kayona tapno magunggonaan ti unibersidad iti dayta, ngem nagkedked ni Powell. Kinunana a dagiti kayo a genetically modified ket kasla primitibo a kastania ken agserbi kadagiti tattao.Adda dagiti tattao ni Powell iti daytoy a siled.
Ngem pinakdaaranna ida: Kalpasan a naparmekda ti kaaduan a teknikal a lapped, mabalin a maipasango itan dagiti kayo a nabaliwan ti gene-da iti kadakkelan a karit: ti gobierno ti E.U. Sumagmamano a lawas ti napalabas, nangisubmitir ni Powell iti dandani 3,000 a panid a file iti Animal and Plant Health Inspection Service ti Department of Agriculture ti E.U., a responsable iti panangaprobar kadagiti mula a nabaliwan ti gene-da. Daytoy ti mangrugi iti proseso ti pananganamong ti ahensia: repasuen ti aplikasion, agkiddaw kadagiti komento ti publiko, mangpataud iti statement ti epekto ti aglawlaw, agkiddaw manen kadagiti komento ti publiko ken agdesision. Mabalin a sumagmamano a tawen ti kasapulan daytoy a trabaho. No awan ti desision, mabalin nga agsardeng ti proyekto. (Saan pay a nalukatan ti umuna a panawen ti komento ti publiko.)
Plano dagiti managsirarak ti mangisubmitir iti dadduma pay a petision iti Food and Drug Administration tapno maammuanna ti kinatalged ti taraon dagiti genetically modified nuts, ket repasuen ti Environmental Protection Agency ti epekto daytoy a kayo iti aglawlaw iti sidong ti Federal Pesticide Law, a kasapulan para kadagiti amin a genetically modified plants ti. biolohikal nga. “Narikrikut daytoy ngem ti siensia!” adda kinuna dagiti agdengdengngeg.
"Wen." Immanamong ni Powell. “Makapainteres ti siensia.Makaupay dayta.” (Imbagana kaniak idi agangay: “Ti panangimaton ti tallo a nagduduma nga ahensia ket nalabes a panangpapatay. Talaga a patayenna ti panagbalbaliw iti panangsalaknib iti aglawlaw.”)
Tapno mapaneknekan a natalged ti kayoda, nangaramid ti grupo ni Powell iti nadumaduma a panangsubok. Pinakanda ti oxalate oxidase iti pollen dagiti uyokan. Rinukodda ti panagdakkel dagiti makagunggona a fungus iti daga. Pinanawanda dagiti bulong iti danum ket sinukimatda ti impluensiada iti t. Awan ti nakita a dakes nga epekto iti aniaman kadagiti panagadal-kinapudnona, iti kinapudnona, nasaysayaat ti panagaramid ti genetically modified diet ngem dagiti bulong ti dadduma a di nabaliwan a kayo. Impatulod dagiti sientista dagiti nuez idiay Oak Ridge National Laboratory ken dadduma pay a laboratorio idiay Tennessee tapno mausig, ket awan ti nasarakanda a nagdumaan dagiti nuez a pinataud dagiti di nabaliwan a kayo.
Mabalin a patalgedan dagiti kasta a resulta dagiti regulador. Dandani sigurado a dida pakalmaen dagiti aktibista a bumusbusor kadagiti GMO. Ni John Dougherty, maysa a retirado a sientista manipud Monsanto, ket libre a nangipaay kadagiti serbisio ti panagkonsulta ken ni Powell. Inawaganna dagitoy a bumusbusor iti “ibubusor.” Iti adu a dekada, mamakdaar dagiti organisasion iti aglawlaw a ti panangyakar kadagiti gene iti nagbaetan dagiti adayo nga agkakabagian a kita ket addaanto kadagiti di nairanta a pagbanagan, kas iti panangpataud iti “super weed” a manglab-aw kadagiti natural a mula, wenno panangiserrek kadagiti ganggannaet a gene a mabalin a pakaigapuan ti mangsangaili Ti posibilidad ti makadangran a mutasion iti DNA ti kita. Madanaganda met nga agus-usar dagiti kompania iti genetic engineering tapno makagun-odda kadagiti patente ken makontrol dagiti organismo.
Iti agdama, kinuna ni Powell nga awan ti direkta a naawatna a kuarta manipud kadagiti gubuayan ti industria, ket impapilitna a ti donasion a pondo iti laboratorio ket “saan a naigalut.” Nupay kasta, ni Brenda Jo McManama, ti organisador ti maysa nga organisasion a maawagan iti “Indigenous Environmental Network”, ket nangitudo ti maysa a katulagan idi 2010 a ti Monsanto ket nangted ti Chestnut Foundation ken ti kasosyo nga ahensiana a New York Ti kapitulo ket nangipalubos ti dua a patente ti genetic modification. (Kinuna ni Powell a dagiti kontribusion ti industria, agraman ti Monsanto, ket mangbukel iti basbassit ngem 4% iti dagup a kapital ti trabahona.) Agsuspetsa ni McManama a ti Monsanto (a nagun-od ti Bayer idi 2018) ket sililimed a mangsapsapul a makagun-od iti patente babaen ti panangsuporta iti agparang a masakbayan nga iterasionda ti kayo. Di managimbubukodan a proyekto. “Dakes amin ni Monsan,” prangka a kinunana.
Kinuna ni Powell a napalabasen ti patente iti katulagan idi 2010, ket babaen ti panangipalgakna kadagiti detalye ti kayona iti sientipiko a literatura, siniguradona a saan a mabalin a patente ti kayo. Ngem naamirisna a saan a daytoy ti mangikkat iti amin a pakadanagan. Kinunana, “Ammok nga adda mangibaga a paonka laeng ti Monsanto.” “Ania ti maaramidam?Awan ti maaramidam.”
Agarup lima a tawenen ti napalabas, inkonklusion dagiti lider ti American Chestnut Foundation a dida maragpat dagiti kalatda babaen laeng ti hybridization, isu nga inawatda ti programa ni Powell iti genetic engineering. Daytoy a desision ti nangpataud iti sumagmamano a di panagtutunos. Idi Marso 2019, nagikkat ti presidente ti Massachusetts-Rhode Island Chapter ti Pundasion, ni Lois Breault-Melican, a nangidakamat iti Global Justice Ecology Project (Global Justice Project), maysa nga organisasion a kontra-gene engineering a nakabase idiay Buffalo. Proyekto ti Ekolohia ti Hustisia) argumento; pimmanaw met ni lakayna a Denis Melican iti board. Imbaga kaniak ni Dennis a nangnangruna a madanagan ti agassawa a dagiti kastania ni Powell ket mabalin a mapaneknekan a “Trojan horse”, a nanglukat iti dalan para kadagiti dadduma a komersial a kayo a ma-supercharge babaen ti genetic engineering.
Ni Susan Offutt, maysa nga ekonomista iti agrikultura, ket agserserbi a kas tserman ti National Academy of Sciences, Engineering and Medicine Committee, a nangisayangkat iti panagsirarak iti bioteknolohia ti kabakiran idi 2018. Intudona a ti proseso ti regulasion ti gobierno ket naipamaysa iti akikid nga isyu dagiti biolohikal a peggad, ken dandani dina pulos inkonsiderar dagiti nalawlawa a pakaseknan ti kagimongan, kas kadagidiay indatag dagiti aktibista a kontra-GMO. “Ania ti intrinsic value ti kabakiran?” dinamagna, kas pagarigan ti parikut, saan a narisut ti proseso. “Adda kadi bukod a merito dagiti kabakiran? Adda kadi moral nga obligasiontayo a mangikabilangan iti daytoy no agaramidtayo kadagiti pangngeddeng iti panangibabaet?”
Kaaduan kadagiti sientista a nakasaritak ket bassit ti rason a madanagan maipapan kadagiti kayo ni Powell, gapu ta ti kabakiran ket nagsagaba iti adayo a pannakadadael: panagtroso, panagminas, panagdur-as, ken awan patinggana a kaadu dagiti insekto ken sakit a mangdadael kadagiti kayo. Karaman kadagitoy, napaneknekan a ti chestnut wilt ket An opening ceremony. “Kanayon nga iyam-ammomi dagiti baro a kompleto nga organismo,” kinuna ni Gary Lovett, maysa nga ekologo ti kabakiran iti Cary Ecosystem Institute idiay Millbrook, New York. “Basbassit nga amang ti epekto dagiti genetically modified chestnut.”
Ad-adda pay a naaramid ni Donald Waller, maysa nga ekologo ti kabakiran a nabiit pay a nagretiro iti University of Wisconsin-Madison. Kinunana kaniak: “Iti maysa a dasig, ibalabalak ti bassit a kinatimbeng iti nagbaetan ti risgo ken gunggona.Iti sabali a dasig, itultuloyko laeng a kuskusen ti ulok para kadagiti risgo.” Mabalin a mamagpeggad iti kabakiran daytoy a kayo a nabaliwan ti gene-na. Iti kasumbangirna, “ti panid iti baba ti gunggona ket aglaplapusanan laeng iti tinta.” Kinunana a ti kastania a mangsaranget iti panaglaylay ti mangabakto kamaudiananna iti daytoy nakilaban a kabakiran. Kasapulan dagiti tattao ti namnama. Kasapulan dagiti tattao dagiti simbolo. ”
Aggargaraw ni Powell nga agtalinaed a kalmado, ngem mabalin a pagkintayeg dagiti managduadua iti genetic engineering. Kinunana: “Awan ti kaipapanan dagitoy kaniak.” “Saan a naibatay dagitoy iti siensia.” No mangpataud dagiti inheniero kadagiti nasaysayaat a kotse wenno smartphone, awan ti agreklamo, isu a kayatna a maammuan no ania ti dakes kadagiti nasaysayaat ti pannakadiseniona a kayo. “Daytoy ket maysa nga alikamen a makatulong,” kinuna ni Powell. “Apay nga kunam a ditay mausar daytoy nga alikamen?Mabalintayo nga usaren ti Phillips screwdriver, ngem saan a normal a distornilyador, ken ti kasumbangirna?”
Idi rugrugi ti Oktubre 2018, kimmuyogak ken ni Powell iti naalumamay nga estasion ti tay-ak iti abagatan ti Syracuse. Ninamnamana a dumakkel ti masakbayan ti kita ti kastania nga Americano. Dandani awan tao ti lugar, ket maysa dayta kadagiti sumagmamano a lugar a mapalubosan nga agtubo dagiti kayo. Dagiti natayag a plantasion ti pino ken larch, a produkto ti nabayagen a nabaybay-an a proyekto ti panagsirarak, ket agkiling iti daya, nga adayo iti agsaksaknap nga angin, a mangipaay iti medio nakabutbuteng a rikna iti lugar.
Ti managsirarak a ni Andrew Newhouse iti laboratorio ni Powell ket agtartrabaho itan iti maysa kadagiti kasayaatan a kayo para kadagiti sientista, maysa nga atap a kastania manipud makin-abagatan a Virginia. Agarup 25 a pie ti katayagna ti kayo ken agtubo iti naiparna a naurnos a minuyongan ti kastania a napalikmutan iti 10 a pie ti kangatona nga alad dagiti ugsa. Naigalut ti school bag iti murdong ti sumagmamano a sanga ti kayo. Inlawlawag ni Newhouse a ti makin-uneg a plastik a supot ket naibalud iti Darling 58 a pollen nga inaplayan dagiti sientista idi Hunio, idinto ta ti makinruar a metal a mesh bag ti nangyadayo kadagiti squirrel kadagiti dumakdakkel a burrs. Ti intero a setup ket adda iti sidong ti nainget a panangimaton ti Departamento ti Agrikultura ti Estados Unidos; sakbay ti deregulation, masapul a mailasin ti pollen wenno nuts manipud kadagiti kayo nga addaan iti genetically added genes iti alad wenno iti laboratorio ti managsirarak.
Inmanipula ni Newhouse dagiti maibaw-ing a pruning shear kadagiti sanga. Iti panangguyodna iti tali, naburak ti tadem ket natnag ti bag. Napardas nga immakar ni Newhouse iti sumaganad a nasukog a sanga ket inulitna ti proseso. Inurnong ni Powell dagiti natnag a bag ket inkabilna dagitoy iti dakkel a plastik a basuraan, kas iti panangiggem kadagiti biohazardous a materiales.
Kalpasan ti panagsublida iti laboratorio, inuksob da Newhouse ken Hannah Pilkey ti bag ket napardas a nangala kadagiti kayumanggi a nuts manipud kadagiti berde a burr. Agannadda a dida ipalubos a sumrek dagiti siit iti kudil, a maysa a peggad iti trabaho iti panagsirarak iti kastania. Idi un-unana, magustuanda amin a napateg a genetically modified nuts. Iti daytoy a gundaway, adu kamaudiananna ti naaddaanda: nasurok a 1,000. “Agar-aramidkami amin kadagiti naragsak a babassit a sala,” kinuna ni Pirkey.
Idi agangay iti dayta a malem, impan ni Powell dagiti kastania iti opisina ni Neil Patterson iti lobby. Aldaw dagiti Katutubo (Aldaw ti Columbus), ket kalkalpas a nagsubli ni Patterson, Katulongan a Direktor ti Center for Indigenous Peoples and the Environment ti ESF, manipud iti kakapat ti kampus, a sadiay indauluanna ti demonstrasion ti taraon dagiti katutubo. Agay-ayam ti dua nga annakna ken ti kabsatna a babai iti kompiuter iti opisina. Tunggal maysa ket nagukis ken nangan iti nuts. “Medio berdeda pay laeng,” nagbabawi a kinuna ni Powell.
Multi-purpose ti sagut ni Powell. Isut’ agiwarwaras kadagiti bukel, a mangnamnama nga usarenna ti network ni Patterson a mangimula kadagiti kastania kadagiti baro a lugar, a sadiay mabalinda ti umawat iti genetically modified pollen iti las-ud ti sumagmamano a tawen. Nakiraman met iti nasigo a diplomasia ti kastania.
Idi tinaraken ni Patterson ti ESF idi 2014, naammuanna nga ageksperimento ni Powell kadagiti kayo a genetically engineered, a sumagmamano laeng a milia ti kaadayona manipud iti Onondaga Nation Resident Territory. Masarakan ti naud-udi iti kabakiran a sumagmamano a milia iti abagatan ti Siracusa. Naamiris ni Patterson a no agballigi ti proyekto, sumrekto inton agangay dagiti gene a mangandur iti sakit iti daga ken bumallasiw kadagiti nabati a kastania sadiay, iti kasta mabalbaliwan ti kabakiran a napateg iti kinasiasino ni Onodaga. Nangngegna met dagiti pakaseknan a mangtignay kadagiti aktibista, agraman ti dadduma manipud kadagiti katutubo a komunidad, a mangbusor kadagiti genetically modified organisms iti sabali a lugar. Kas pagarigan, idi 2015, imparit ti tribu a Yurok dagiti reserbasion ti GMO idiay Makin-amianan a California gapu iti pannakaseknanda maipapan iti posibilidad a kontaminado dagiti apitda ken panagkalap iti salmon.
“Maamirisko a napasamak daytoy kadakami ditoy;di kumurang a rumbeng nga agsaritakami,” kinuna ni Patterson kaniak. Iti miting ti Environmental Protection Agency idi 2015 nga inangay ti ESF, nangipaay ni Powell iti nasayaat ti pannakaensayona a palawag kadagiti kameng dagiti katutubo a tattao ti New York. Kalpasan ti palawag, nalagip ni Patterson a sumagmamano a lider ti nagkuna: “Rumbeng nga agmulatayo kadagiti kayo!” Ti kinagagarda ti nangsorpresa ken ni Patterson. Kinunana: “Diak ninamnama dayta.”
Nupay kasta, impakita dagiti naud-udi a saritaan a manmano kadakuada ti talaga a makalagip iti akem ti kayo a kastania iti tradisional a kulturana. Imbaga kenkuana ti simmaruno a panagsirarak ni Patterson nga iti panawen a mapaspasamak ti riribuk ti kagimongan ken pannakadadael ti ekolohia nga aggigiddan, ipatpatungpal ti gobierno ti E.U. ti nasaknap a plano ti napilit a demobilisasion ken asimilasion, ket dimtengen ti epidemia. Kas iti adu a dadduma pay a banag, naungawen ti lokal a kultura ti kastania iti dayta a lugar. Natakuatan met ni Patterson a nagduduma unay dagiti panangmatmat iti genetic engineering. Ti managaramid iti lacrosse stick ti Onoda a ni Alfie Jacques ket magagaran nga agaramid kadagiti stick manipud iti kayo a kastania ken suportaranna ti proyekto. Ipagarup ti dadduma a dakkel unay ti peggad ket ngarud busorenda dagiti kayo.
Maawatan ni Patterson dagitoy dua a takder. Nabiit pay a kinunana kaniak: “Kasla selpon ken ti anakko.” Intudo na nga agawid ti anak na manipud iti pagadalan gapu iti coronavirus pandemic. "Maysa nga aldaw nag-all out-ak;tapno agtalinaedda a makikomunikar, agsursuroda. Kabigatanna, kas iti, ikkatentayo dagita a banag." Ngem ti adu a tawen a pannakisaritana ken ni Powell ti nangpakapuy iti panagduadua. Di pay nabayag, naammuanna a ti gagangay nga annak ti 58 a kayo a Darling ket saanton nga addaan kadagiti naiserrek a gene, a kaipapananna nga agtultuloy nga agtubo dagiti orihinal nga atap a kastania iti kabakiran. Kinuna ni Patterson a daytoy ti nangikkat iti dakkel a parikut.
Bayat ti isasarungkarmi idi Oktubre, imbagana kaniak a ti rason no apay a dina naan-anay a suportaran ti proyekto ti GM ket gapu ta dina ammo no maseknan ni Powell kadagiti tattao a makilanglangen iti kayo wenno iti kayo. “Diak ammo no ania ti adda para kenkuana,” kinuna ni Patterson a nangtapik iti barukongna. Kinunana a no laeng maisubli ti relasion ti tao ken kastania, nasken a maala manen daytoy a kayo.
Iti daytoy a panggep, kinunana a planona nga usaren dagiti nuts nga inted kenkuana ni Powell a mangaramid iti chestnut pudding ken lana. Iyegna dagitoy a putahe iti teritoria ti Onondaga ken awisenna dagiti tattao a mangtakuat manen kadagiti kadaanan a ramanda. Kinunana: “Namnamaek a kasta, kasla panangkablaaw iti dati a gayyem.Kasapulan laeng a sumalogka iti bus manipud iti nagsardengam idi napan a gundaway.”
Nakaawat ni Powell iti $3.2 milion a sagut manipud iti Templeton World Charity Foundation idi Enero, a mangipalubos ken ni Powell nga umakar bayat ti panaglayagna kadagiti ahensia ti regulasion ken palawaenna ti pokusna iti panagsirarak manipud iti genetika agingga iti aktual a kinapudno ti intero a pannakatarimaan ti buya ti daga. No ikkan ti gobierno iti bendision, mangrugin a palubosan ni Powell ken dagiti sientista manipud iti American Chestnut Foundation nga agsabong dayta. Mapuyot wenno maisepsep ti pollen ken dagiti ekstra a gene-na kadagiti agur-uray a pagkargaan ti dadduma a kayo, ket ti gasat dagiti nabaliwan ti gene-da a kastania ket agbukbukel nga agwaywayas iti makontrol nga aglawlaw ti eksperimento. No ipapan a ti gene ket mabalin a mataginayon agpadpada iti talon ken iti laboratorio, daytoy ket saan a masigurado, ken agsaknapto daytoy iti kabakiran-daytoy ket maysa nga ekolohikal a punto a tarigagayan dagiti sientista ngem kabuteng dagiti radikal.
Kalpasan nga adda ti kayo a kastania a narelaks, mabalin kadi ti gumatang iti maysa? Wen, kinuna ni Newhouse, dayta ti plano. Linawas a napagsaludsodan dagiti managsirarak no kaano a magun-odan dagiti kayo.
Iti lubong a pagnanaedan da Powell, Newhouse ken dagiti kakaduana, nalaka a marikna nga agur-uray ti intero a pagilian iti kayoda. Nupay kasta, ti panagmaneho iti apagbiit a distansia nga agpaamianan manipud iti talon ti panagsirarak babaen ti sentro ti Syracuse ket mangipalagip no kasano a napasamak dagiti nauneg a panagbalbaliw iti aglawlaw ken kagimongan sipud idi naungaw dagiti kastania nga Americano. Masarakan ti Chestnut Heights Drive iti bassit nga ili iti amianan ti Syracuse. Daytat’ gagangay a kalsada a pagnanaedan nga addaan kadagiti nalawa a dalan a pagnaan, nadalus a karuotan, ken sagpaminsan babassit a dekorasion a kayo a nabuntonan iti sango a paraangan. . Saan a kasapulan ti kompania ti troso ti pannakapukaw dagiti kastania. Naan-anay a naungawen ti makabael nga ekonomia ti agrikultura a naibatay iti kastania. Dandani awan ti makaala kadagiti nalukneng ken nasam-it a nuez manipud kadagiti nalabes a natangken a burr. Mabalin a saan pay ketdi nga ammo ti kaaduan a tattao nga awan ti kurang iti kabakiran.
Nagsardengak ket nagpiknikak iti igid ti Lake Onondaga iti sirok ti linong ti dakkel a puraw a kayo ti dapo. Nasaknap ti kayo kadagiti naraniag a berde nga abuabuan a borer. Makitak dagiti abut nga inaramid dagiti insekto iti ukis. Mangrugin a mapukaw dagiti bulongna ket mabalin a matay ken marpuog kalpasan ti sumagmamano a tawen. Tapno laeng umay ditoy manipud pagtaengak idiay Maryland, nagmanehoak a nanglabas iti rinibu a natay a kayo ti dapo, nga addaan kadagiti lamolamo a sanga ti pitchfork nga agpangato iti igid ti kalsada.
Idiay Appalachia, nagkiskis ti kompania kadagiti kayo manipud iti dakdakkel a lugar ti Bitlahua tapno makagun-od iti karbon iti baba. Ti puso ti pagilian a karbon ket maigiddan iti puso ti dati a pagilian ti kastania. Nakipagtrabaho ti American Chestnut Foundation kadagiti organisasion a nangimula kadagiti kayo kadagiti nabaybay-an a pagminasan ti karbon, ket agtubo itan dagiti kayo a kastania iti rinibu nga ektaria a daga a naapektaran iti didigra. Dagitoy a kayo ket paset laeng dagiti mestiso a naandur iti bacterial blight, ngem mabalin nga agbalinda a kapada ti baro a kaputotan dagiti kayo nga inton agangay mabalin a makisalip kadagiti nagkauna a higante iti kabakiran.
Idi napan a Mayo, ti konsentrasion ti carbon dioxide iti atmospera ket dimmanon iti 414.8 a paset iti kada milion iti umuna a gundaway. Kas iti dadduma a kayo, ti saan a danum a dagsen dagiti kastania nga Americano ket agarup kagudua ti karbon. Manmano a banag a mabalinmo nga imula iti maysa a pedaso ti daga ti naparpartak a mangagsep iti karbon manipud iti angin ngem iti dumakdakkel a kayo a kastania. Gapu iti daytoy, insingasing ti maysa nga artikulo a naipablaak iti Wall Street Journal idi napan a tawen, “Maaddaantayo iti sabali a talon ti kastania.”
Oras ti poste: Enero-16-2021